دکتر فرشید دبیرزاده

پوست و مو


مطب جدید

Dr. Dabirzadeh Weblog

توضیح مهم

افزایش موارد جذام دربرخی مناطق جهان

بیماری جذام یا هانسن توسط باسیلی بنام مایکوباکتریوم لپره ایجاد می شود. این بیماری در اثر تماس انسان به انسان سرایت می کند گرچه انتقال از حیوانات نیز شرح داده شده است. تماس با آرمادیلوی 9 باند یک عامل خطر برای ابتلا به جذام محسوب می شود. یکی دیگر از منابع آلودگی به این باسیل ، خاکی است که توسط آرمادیلوهای بیمار آلوده شده باشد.

اخیرا" در فلوریدا میزان موارد جدید جذام افزایش یافته به طوری که از سال 2010 تاکنون 72 مورد آن یافت شده است. در اینجا به نقل از شماره اخیر ژورنال آکادمی درماتولوژی امریکا به گزارش 4 مورد که طی دوسال اخیر در فلوریدای مرکزی دیده شده ، می پردازیم.

مورد اول : مردی 55 ساله و سفیدپوست که سابقه بیماری خاصی نداشته در ژانویه 2014 با ضایعات صورتی رنگ روی ران و مچ پای چپ به کلینیک مراجعه نمود. این ضایعات بدون حس و در حال افزایش بودند. او سابقه مسافرت به مناطق اندمیک جذام و یا تماس با افراد مبتلا به بیماری را نمی داد ولی طی ده سال اخیر با آرمادیلوها سروکارداشت. بیشترین تماس او وقتی بود که با خودروی خود با یک آرمادیلو برخورد کرده بود. لاشه آرمادیلو با کفش و پوست بازو و مچ پای چپ او تماس پیداکرده بود. او بیاد می آورد که قبل از پاک کردن بقایای لاشه آرمادیلو ، آن را بو کرده است.

درمعاینه فیزیکی پلاک های هایپوپیگمانته حلقوی به اندازه 8 تا 15 سانتی متر با حاشیه قرمز و بی حسی مرکزی نسبت به لمس در قسمت تحتانی پای چپ وجود داشت. پلاکهای مشابه کوچکتری هم روی پوست سر ، صورت ، تنه ، و اندام فوقانی چپ دیده شد. پانچ بیوپسی ضایعات پا نشان دهنده آلودگی مایکوباکتریایی و پاسخ التهابی گرانولوماتو بود که مطرح کننده جذام توبرکولویید بینابینی است.

بیمار با داروهای داپسون ، ماینوسایکلین ، و ریفامپین برای 24 ماه تحت درمان قرارگرفت و بهبود یافت. ضایعات کوچکتر طی هفته اول درمان ناپدید شدند . ضایعات بزرگتر به صورت لکه های تیره بدون حس باقی ماند. با گذشت 12 ماه از اتمام درمان ، نشانه ای از عود بیماری بروز نکرده است.

مورد دوم : یک مرد سفید پوست 75 ساله که قبلا" سابقه بیماری خاصی نداشت ، در نوامبر 2015 با مشکل ضایعات حلقوی صورتی رنگ بر روی تنه و رانها مراجعه نمود . طی سه سال اخیر وی دچار اختلال حسی پیشرونده در پاها و انتهای انگشتان شده و بیش از یک سال اشتباها" با تشخیص نوروپاتی محیطی توسط همکاران متخصص اعصاب تحت درمان قرارگرفته بود.

وی سابقه مسافرت به مناطق اندمیک بیماری را نمی داد و با افراد مبتلا نیز تماس نداشت. او شکارچی بوده وطی ده سال گذشته با آرمادیلوها و لاشه آنها تماس مستقیم داشت.

در معاینه فیزیکی پلاکهای متعدد حلقوی قرمز رنگ با مرکز روشن روی تنه ، رانها و قسمت فوقانی بازوها دیده شد. خود ضایعات ، پاها و قسمت انتهایی انگشتان به لمس بی حس بود. پانچ بیوپسی تشخیص را تایید کرد.

این بیمارهنوز درمان را شروع نکرده است.

مورد سوم : یک مرد سفیدپوست 70 ساله در ژانویه 2014 با تعدادی ضایعه پوستی به کلینیک مراجعه کرد. قبلا" تشخیص سارکوییدوز جلدی را برای وی مطرح کرده بودند. او نیز سابقه سفربه مناطق اندمیک جذام را نداشته و با مبتلایان تماس نداشت. او با آرمادیلو نیز تماس مستقیم نداشت ولی می گفت که به پاکسازی یک قطعه زمین یک هکتاری در پشت خانه خود که در آن علفهای وحشی روییده بود پرداخته است. این زمین از 20 سال پیش محل زندگی آرمادیلوها بود .

در معاینه فیزیکی 8 پلاک قرمز حلقوی که برخی از آنها مرکز روشن داشتند، روی تنه ، پشت ، و اندامها دیده شد. این پلاکها نسبت به لمس بی حس بوده و پانچ بیوپسی تشخیص جذام توبرکولویید را تایید کرد.

بیمار با ریفامپین ، و ماینوسایکلین به مدت 12 ماه تحت درمان قرارگرفت . ضایعات برطرف و رنگ طبیعی پوست به آن بازگشت . اکنون 7 ماه بعد از پایان درمان ، علائمی از عود بیماری دیده نمی شود.

مورد 4 : یک زن 73 ساله سفید پوست که سابقه بیماری مهمی نداشت در نوامبر 2014 به کلینیک مراجعه کرد . وی از چهار ماه قبل دچار یک ضایعه قرمزرنگ بر روی قسمت خارجی فوقانی بازوی چپ شده بود که اندازه آن ثابت بود. وی با بیماران مبتلا به جذام تماس نداشته ولی دوسال قبل به مدت دوهفته به بوتسوانا ، زیمبابوه ، و افریقای جنوبی سفرکرده بود. وی تماس مستقیمی با آرمادیلو نداشته ولی در حیاط خانه خود به باغبانی می پرداخت . در این حیاط چند آرمادیلو زندگی می کردند.

درمعاینه فیزیکی یک ضایعه بدون درد که تا حدی قرمزرنگ بود بر روی قسمت خلفی فوقانی بازو وجود داشت. پانچ بیوپسی و سایر آزمایشات موید بیماری بود.

می بینیم که میزان بروز موارد جدید جذام در فلوریدا بخصوص در فلوریدای مرکزی اخیرا" افزایش یافته است. در ایالات متحده امریکا سالانه 150 مورد جدید جذام یافت می شود. از سال 2010 ، 72 مورد ثابت شده جذام در فلوریدا گزارش شده است. این تعداد احتمالا" کمتر از تعداد واقعی است زیرا برخی موارد توسط کلینیک های خصوصی گزارش نمی شود.

مایکوباکتریوم عامل بیماری در انسانها توسط ریزقطره هایی طی تماس طولانی مدت با میزبان آلوده منتقل می شود. با این وجود یک سوم بیماران جذامی با انسان مبتلا تماس نداشته و به مناطقی که این بیماری در آنها اندمیک است سفر نکرده بودند. در چنین شرایطی جذام در اثر قرارگرفتن در معرض آرمادیلوی 9 باند رخ داده که تنها مخزن غیرانسانی مایلوباکتریوم لپره است. تماس مستقیم و غیرمستقیم با آرمادیلو یک عامل خطر بزرگ برای ابتلا به جذام در مناطق غیراندمیک امریکاست. موارد یک و دو نمونه هایی از انتقال مستقیم از راه تماس با پوست و دستگاه تنفس است. علاوه براین ، آلودگی منابع محیطی مانند خاک ، آب و گیاهان در محلهای سکونت آرمادیلو مطرح شده اند. مورد سوم و چهارم مطرح کننده احتمال انتقال از راه قرارگرفتن غیرمستقیم در معرض مایکوباکتریوم لپره در محل سکونت آرمادیلو می باشند.

تشخیص و درمان بموقع این بیماری از عوارض آن جلوگیری می کند . دست اندرکاران بهداشتی باید از افزایش موارد بیماری آگاه باشند . عموم مردم نیز باید در تماس با آرمادیلوها احتیاط کنند.

این بیماری به فرموده استاد ارجمند جناب آقای دکتر یحیی دولتی در ایران در فاز elimination قرار دارد ولی ریشه کن نشده است ودرسال 1392 بیشتر مبتلایان مربوط به استانهای سیستان و بلوچستان، گلستان، قروین، خراسان رضوی، گیلان، آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی بوده اند.


آدرس مطب : اصفهان ، توحید میانی ، مجتمع کوه نور ، طبقه چهارم ، واحد 43
تلفن : 36290838 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
صفحه اصلیآدرس مطبمقالات عمومیپزشکان بدون مرزسوالات پزشکیپیامهای کاربرانسایتهای دیگرگالری تصاویراطلاعیه انجمن متخصصین پوتماس با من